Đắp lá lên vết thương: Vì sao chân thâm đen phải cấp cứu và cách xử trí đúng

Ngày 27/10/2026, Báo Dân trí đưa tin một bệnh nhân nữ 65 tuổi ở Hải Phòng phải nhập Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai trong tình trạng chân sưng nề, da thâm đen và nổi bọng nước, sau khi vết thương ở chân được giã lá ớt đắp lên. Ca bệnh nhắc lại một thói quen rất quen thuộc là đắp lá cho mau lành, và cái giá có thể phải trả. Bài viết dưới đây điểm lại ca bệnh, giải thích vì sao việc này nguy hiểm và hướng dẫn cách xử trí vết thương đúng cách.

Ca bệnh: từ cơn đau nhói đến cấp cứu

Khoảng 6 giờ sáng, khi xỏ dép đi chợ, bà đột ngột đau nhói ở chân, cảm giác như bị côn trùng đốt. Khoảng một giờ sau, chân bắt đầu sưng và bà bị sốt. Gia đình đưa bà đến một bác sĩ quen gần nhà, bà được tiêm thuốc và hết sốt. Sau đó, vết thương còn được giã lá ớt đắp lên, vì người đắp cho rằng cách này đã giúp nhiều người khỏi bệnh. Khoảng một giờ sau, bà thấy đau và nóng rát nên tháo lá ra. Đến tối, chân đau nhiều hơn và nổi thêm bọng nước, gia đình mới đưa bà đi cấp cứu.

Khi nhập viện, chân phải của bà sưng nề, da đổi màu thâm đen trên diện rộng và có nhiều bọng nước chứa dịch sẫm màu. BSNT Nguyễn Quang Minh, Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, cảnh báo đây là tình trạng cấp cứu rất nghiêm trọng, tổn thương có xu hướng lan rộng và nguy cơ tử vong cao. Trung tâm đã cấp cứu, hồi sức và phối hợp các chuyên khoa để điều trị. Bài báo không nêu chẩn đoán chính thức và chưa cho biết kết quả điều trị (Báo Dân trí, 27/10/2026).

Vì sao đắp lá lên vết thương có thể nguy hiểm?

Theo TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, nhiều người có thói quen đắp lá cây mà chưa lường hết rủi ro. Lá hái ngoài tự nhiên có thể mang bụi bẩn và vi khuẩn. Khi giã nát rồi đắp lên vết xước hoặc vết thương hở, lá có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng. Một số loại lá còn gây kích ứng, viêm da hoặc hoại tử mô. Ông cho biết trung tâm từng tiếp nhận nhiều ca nhiễm trùng nặng do đắp lá, có ca tổn thương lan đến ngực, bụng, đầu, mặt, cổ, và có ca tử vong dù đã được điều trị (Báo Dân trí, 27/10/2026).

Đây không phải trường hợp đơn lẻ. Năm 2020, VnExpress đưa tin Bệnh viện Đa khoa Khánh Hòa ghi nhận hơn 20 trường hợp biến chứng do đắp lá lên vết thương chỉ trong nửa đầu năm. Một bệnh nhân 58 tuổi đắp lá hơn mười ngày, nhập viện khi nhiễm trùng đã lan từ bàn chân lên tới háng, được chẩn đoán nhiễm độc do vi khuẩn kỵ khí và phải mổ cấp cứu. Bác sĩ Phạm Đình Thành, Trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình của bệnh viện, khuyên người bị thương nên đến khám sớm vì tự chữa bằng thảo dược có thể làm quá trình hồi phục khó hơn và để lại di chứng (VnExpress, 09/07/2020).

Vết thương nhỏ nên xử trí thế nào?

Với vết thương nhỏ, anh chị chỉ cần rửa nhẹ bằng nước sạch hoặc nước muối sinh lý, rồi che bằng gạc sạch (Báo Dân trí, 27/10/2026). Khi da bị tổn thương do côn trùng, chẳng hạn viêm da do kiến ba khoang, anh chị cũng nên tránh bôi hoặc đắp mẹo không rõ thành phần, và đến khám nếu thấy nổi bọng nước hoặc đau rát tăng lên.

Những việc không nên tự làm

Các chuyên gia khuyến cáo không tự đắp lá cây, thuốc nam, cao dán hay hỗn hợp không rõ thành phần lên vết thương. Anh chị cũng không nên tự chích, rạch, bóp nặn hay can thiệp vào vết thương khi chưa có hướng dẫn của nhân viên y tế (Báo Dân trí, 27/10/2026). Nghe nói một cách làm "đã giúp nhiều người khỏi" không có nghĩa là an toàn với vết thương của mình, vì như ca bệnh trên cho thấy, hậu quả có thể rất nặng.

Khi nào cần đi khám ngay?

Anh chị nên đến cơ sở y tế ngay nếu vết thương lớn, nằm ở đầu, mặt, cổ, nách hoặc bẹn, hoặc có các dấu hiệu như sưng đau tăng nhanh, đỏ lan rộng, nổi bọng nước, da tái nhợt, thâm tím hoặc đen, hay kèm sốt (Báo Dân trí, 27/10/2026). Khi đã có những dấu hiệu này, đừng chờ theo dõi thêm tại nhà.

Nguồn: Báo Dân trí (27/10/2026); VnExpress (09/07/2020).